Ustalmy nazwy i lokalizacje gdańskich spichlerzy

Różne źródła różnie podają, ale przyjmuję liczbę największą, tj. 359.  Tyle było gdańskich spichlerzy i chciałabym je wszystkie nazwać i zlokalizować.

Poniżej wypisałam nazwy wszystkich, które znalazłam w kilkunastu publikacjach, które wyszperałam z otchłani internetu, z książek o Gdańsku i w archiwaliach Narodowego Instytutu Dziedzictwa. Wykaz na pewno zawiera błędy, ale zamieszczam go z nadzieją, że czytelnicy pomogą mi te błędy wyprostować i uzupełnią.

Dlaczego wykaz może zawierać błędy? W ciągu kilku lat sporządzania natrafiałam na różne tłumaczenia nazw. Spichrze poza tym w różnych okresach różnie były nazywane. Możliwe więc, że ten sam spichrz znajduje się pod kilkoma nazwami. Tam, gdzie ustaliłam drugą lub trzecią nazwę, jest ona podana w nawiasie.  Z drugiej strony mamy dwa Czerwone Serca, dwa Czerwone Krzyże i dwa Czarne Kury. Mogą być błędy w adresie (ulica i numer w wielu przypadkach wymagają uzupełnienia). Czy Chmielny i Chmielnik to są dwa odmienne obiekty? Tak samo Francuska Lilia i Francuski Herb, Trzej Rycerze i Czterej Rycerze.

Na ten moment mam 228 spichlerzy.  Do wojny na jedenastu zachowały się  gmerki.

Chciałabym również ustalić niemiecką nazwę, właściciela oraz rok powstania.

Zwracam się więc do wszystkich miłośników i badaczy Gdańska o pomoc w tym nietypowym wykazie.

1. AC – Zarzewie 19, gmerek
2. Angielski Herb
3. Arka Noego – Żytnia 21, 1660, Arche Noah
4. Biała Lilia – Stągiewna
5. Biała Owca
6. Biała Przepiórka – Pszenna 1, Weisse Rebhuhn
7. Biały Anioł – Chmielna 34
8. Biały Baran
9. Biały Koń – Chmielna 67
10. Biały Niedźwiedź (Biały Miś) – Chmielna 56
11. Biały Orzeł – Stągiewna
12. Biały Pies (Gherta) – Chmielna 32
13. Biały Spichrz – Chmielna 113
14. Bociek – Chmielna  31
15. Bosmanek
16. Braun (Biskup) – Żytnia 23, Bischof
17. Brakarz Śledzi – Chmielna 108, narożny z Basztową
18. Chart (Żółty Pies) – Chmielna
19. Chełmno – Chmielna 41
20. Chmielnik – Stągiewna
21. Chmielny – Stągiewna
22. Ciepło Kuźni (Kuźnia) – Żytnia 20, Warme Schmiede
23. Coppenhagen  – Chmielna 22
24. Culm – Chmielna 41
25. Czajka  –  Jaglana
26. Czarny Kozioł – Żytnia 25, Schwarzer Bock
27. Czarny Kur – Chmielna 21
28. Czarny Kur (Czarny Kogut) – Żytnia 22 Schwarzer Hahn
29. Czarny Krzyż (Orzeł) –  Chmielna 16, Schwarzes Kreuz
30. Czarny Niedźwiedź  – Stągiewna 11/Spichrzowa 21
31. Czarny Orzeł – Stągiewna (?)
32. Czarny Rogacz, Żytnia 25, gmerek
33. Czerwona Mysz (Jednorożec) – Owsiana 7
34. Czerwona Papuga  – Pszenna 5, Rothe Papagey
35. Czerwone Serce – Chmielna 20, Rotes Herz
36. Czerwone Serce – Stągiewna 7
37. Czerwony Komar – Pszenna 8, Rothe Mucke
38. Czerwony Krzyż – Motławska
39. Czerwony Krzyż – Stągiewna
40. Czerwony Lew – Chmielna 68
41. Czerwony Zapas (Czerwony Spichrz) – Chmielna 114, ściana ryglowa o dł. 45 m, najdłuższa w Europie
42. Czterej Rycerze  –  Chmielna 14, Vier Ritter
43. Daleka Droga  – Chmielna 2-3, Lange Lauf
44. Dąbrowa
45. Delfin
46. Deo Gloria – Chmielna 10/11
47. Drzewo Kawowe – Chmielna 55
48. Drzewo Palmowe – Chmielna 54
49. Dudziarz – Stągiewna
50. Duża Dąbrowa
51. Duży Groddeck (Śpiewak) – Chmielna 37
52. Duży Młynarz
53. Dwór Popielny
54. Dwór Zapasów
55. Dziki Kocur – Chmielna 87
56. Dziki Osioł – 1495
57. Elbląg – Chmielna 61
58. Feniks _ Chmielna 27
59. Fortuna – Chmielna bliżej Stągiewnej
60. Francuska Lilia
61. Francuski Herb
62. Gabriel
63. Gdańsk  – Chmielna 62, gmerek
64. Gołąb
65. Granat – Chmielna 46
66. Grudziądz – Chmielna 40
67. Gwiazdy i Półksiężyc – Spichrzowa 17, gmerek
68. Herb Amsterdamu
69. Herb Turecki
70. Holandia – Chmielna 30
71. Islandzki Lew
72. Jagnię – Stągiewna (?)
73. Jastrząb
74. Jedność (Jeleń) – Motławska 3, 1782 (1620)
75. Jeleń – Zarzewie 2
76. Kamienny Gołąb
77. Kamienny Lew – Basztowa 10
78. Kamienny Lis – Basztowa 9
79. Kamienny Niedźwiedź – Basztowa 8
80. Kapelusz Kardynalski – Basztowa 1
81. Kardynał – Stągiewna 5/Spichrzowa 27
82. Kaufmann – Zarzewie 17
83. Kempen – Stągiewna
84. Kittelhof – Chmielna 43
85. Kocur – Chmielna
86. Komar – Żytnia 18
87. Koniczyna – Stągiewna
88. Korzec – Chmielna 33
89. Kościelny (Pleban, Kapliczka, Pod Kapliczką, Farny) – Chmielna 76, przed 1643
90. Kotwica – Chmielna 36
91. Kozioł – Stągiewna/Chmielna
92. Koziorożec – Stągiewna (?)
93. Król Dawid (Miedź, Kotlarz, Pod Kulą i Miedziorytnik) – Chmielna 4 – 1553, Konig David
94. Król Murzynów (Kardynał) – Stągiewna
95. Królewski – Ołowianka 14, 1608
96. Królowa Nocy
97. Książę – Chmielna 115
98. Książę Oranu
99. Lew Czarny
100. London und Liverpool
101. Lubecki Statek (Okręt Lubecki) – Spichrzowa 19, gmerek
102. Lubeka – Chmielna 44-45
103. Madonna –  Chmielna 17, Marienbild
104. Malbork – Chmielna 42, Marienburg
105. Mała Dąbrowa – Ołowianka
106. Mały Groddeck (Dębowy Rożek, Wiewiórka) – Chmielna 37
107. Mały Holender
108. Mały Młynarz – Chmielna 70
109. Małpa
110. Miedziowy
111. Miedź – Ołowianka 10
112. Mleczarka – Stągiewna 18
113. Mnich – Żytnia
114. Moździerz – Zarzewie 16
115. Myszka – Żytnia 18
116. Narożny (Żołędź) – Basztowa 7, narożny z Motławską
117. Niebieski Lew
118. Niebieski Krzyż – Basztowa 1, połączony z Kapeluszem
119. Niedźwiedzi  Taniec (Tańczący Niedźwiedź) – Żytnia 12
120. Niemiecki Wieśniak – Motławska
121. Nosorożec – Stągiewna 25/26
122. Nowa Pakownia (Góra) – Szafarnia 9
123. Nowy Anioł (Kamienny Anioł, Biały Spichlerz) – Chmielna 93, 1813-20,
124. Nóż – Wspornikowa 2
125. Obligacja – Pożarnicza 4
126. Okręcik – Chmielna 94
127. Oliwa
128. Oliwski (Klasztorny)  – Ołowianka 11
129. Opacki
130. Palma – Chmielna 54
131. Panna – Ołowianka 9
132. Papuga – Zarzewie 1
133. Patriarcha Jakub (Książę Maurycy) – Stągiewna 21/22, róg Motławskiej, przodkowie A. Schopenhauera
134. Pelikan – Zarzewie 18
135. Podkowa – Chmielna 66
136. Pod Jelonkiem – Grodzka 16
137. Pod Kępą
138. Pod Koroną – Chmielna 59
139. Podkowa – Chmielna 66
140. Pod Pozłacanym Rakiem
141. Podrzutek – Owsiana 18
142. Pod Trzema Koronami – Zarzewie 7, gmerek
143. Pod Złotą Strzałą – Chmielna 66
144. Pod Żółtym Księżycem (Półksiężyc) – Chmielna 35
145. Pokój (Jednorożec) – Motławska 4, 1620
146. Polska  Cebula
147. Polski Szlachcic (Polski Wieśniak) – Motławska 1, 1643
148. Pomorze – Chmielna 36, Pommern
149. Przemysł – Stągiewna 10/Spichrzowa 22
150. Psia Hala – Ogarna 1-2
151. Pstry Pies – Żytnia 19, Groddeck, Bunter Hund
152. Rajca (Rotman) – Basztowa 4
153. Róg Żydowski
154. Różaniec – Stągiewna
155. Rudy Lis
156. Rudy Wół – Chmielna
157. Rzeźnia – Chmielna 43
158. Samson – Chmielna 57
159. Sandacz  – Żytnia 9
160. Sarni Łeb – Chmielna 6 – 1638, Rehkopf
161. Skarbonka (Zsyp Miedziaków, Niklowy) – Pszenna 9, Schuttnickel
162. Słoń – Chmielna 69
163. Słońce – Spichrzowa 25
164. Sokół (Gołąb i Biały Gołąb) – Chmielna 5 – 1631, Falk
165. Soli – Chmielna 9
166. Spichrz na Kępie
167. Spiżowy Wąż – Żytnia 17,
168. Stara Pakownia – Motławska 5, róg Żytniej, 1649
169. Stary Kozioł
170. Stary Testament –  Chmielna 88, gmerek
171. Stateczek
172. Steffen – Chmielna 11
173. Strzała – Chmielna 65
174. Szabla – Chmielna 19
175. Szara Gęś  – Spichrzowa 11 (15/16 ?)
176. Szkoła Fechtunku – Basztowa 6
177. Śledź
178. Ślepiec – Chmielna 109, narożny z Basztową
179. Ślepy Osioł
180. Toruń – Chmielna 60, gmerek
181. Tragarz – Stągiewna 23
182. Trąbka – Pszenna 3, Trompete
183. Trupia Czaszka – Chmielna 58
184. Trzej Rycerze
185. Trzy Cytryny  –  Zarzewie 8
186. Trzy Fasole – Chmielna 1
187. Trzy Grabie – Motławska 6, 1688
188. Trzy Gwiazdy
189. Trzy Pierścienie – Żytnia 1, Drei Ringe
190. Turecki Herb – Stągiewna
191. Turek (Baszta) – Motławska 2, przy Basztowej, 1620, gmerek
192. Turkawka – Basztowa 5
193. Ubój
194. Vesta – Chmielna 26, koniec XIX w. Stanął na parceli, gdzie w XVII były 4 spichrze: Czarny Niedźwiedź, Niedźwiedź, Ceres, Kur, Czerwony Kur, Lew, Biały Koń,
195. Wąż Złoty – Spichrzowa 10
196. Węgier (Węgrzyn) – Chmielna 116
197. Wiejski Byk (Obora) – Chmielna 8, 1643
198. Wielbłąd  – Motławska 8, 1643, między Zarzewiem a Mysią
199. Wielki Chojnicki – Chmielna 47
200. Wielki Młynarz – Chmielna 71
201. Wieloryb – Chmielna 39
202. Wielka Dąbrowa
203. Wielki Groddeck (Śpiewak) – Chmielna 38
204. Wieniec  Fiołków – przy Psim Wale
205. Wisłoujście (Błękitny Baranek) – Chmielna 53
206. Włocławek – Chmielna 29
207. Wielka Jerozolima
208. Wieża – Basztowa – do sprawdzenia
209. Wiśnia – Chmielna 86
210. Wojak
211. Wole Rogi – Stągiewna 9/Spichrzowa 23
212. Woli Łeb – Chmielna 12, Ochsenkopf
213. Wóz Ognisty (Murzyn) – Chmielna 13, Feuriger Wagen
214. Zbawiciel – Chmielna 7 – 1553
215. Zegar Słoneczny – Chmielna 24 – przed  kasą oszczędności
216. Złota Ręka – Chmielna 85
217. Złote Jabłko – Chmielna 25 – przed kasą oszczędności
218. Złote Słońce – Stągiewna 6
219. Złoty Jednorożec – Basztowa 2
220. Złoty Klucz – Basztowa 3
221. Złoty Kowal
222. Złoty Lew – Chmielna 48
223. Złoty Pelikan – Stągiewna 12/Spichrzowa 20, gmerek
224. Zwariowany Świat
225. Żbik – Chmielna 86, gmerek
226. Żelazny Bociek  – Pszenna 7, Eiserne Adebaar
227. Żniwiarz – Stągiewna 17
228. Żółty Lew
229. Żółty Orzeł – Basztowa 11

Anna Pisarska