Gdzie przechowywano działa i broń, gdy nie było obu zbrojowni?
Gdzie przechowywano działa i broń, gdy nie było obu zbrojowni? Wielka Zbrojownia – rok zakończenia budowy 1605, Mała Zbrojownia 1645, a wcześniej?
Otóż przechowywano głównie w Dworze Miejskim (Stadthof). To był zespół miejskich budynków gospodarczych. Stare Miasto również taki dwór posiadało. W 1598 r. w magazynach Dworu Miejskiego znajdowało się 17 spiżowych kolubryn oraz 4 żelazne falkonety. Uzbrojenie było jednak również w innych miejscach, głównie w bastionach i basztach.
Działami zajmowali się puszkarze. Każdy puszkarz miał swoje działo, ktorym się opiekował. Puszkarze pochodzili głównie z Niemiec. Najbardziej ceniono tych z Norymbergi. Początkowo nie musieli należeć do odrębnego cechu (aż do XVII w.), ale starali się o przyjęcie do cechu kowali. Większość poprzestawała na przyjęciu małego prawa miejskiego z podaniem uprawianego zawodu, czyli ich prawa miejskie były ograniczone (np. w polityce czy gospodarce).
Zakontraktowany mistrz puszkarski składał przysięgę na wierność miastu. Musiał być do dyspozycji rady przełożonych pod groźbą kary pieniężnej. Nie mógł samowolnie wychodzić nocą z miasta. Jeśli to zrobił, statut cechu puszkarzy i rusznikarzy z 1631 r. przewidywał wysłanie za nim listu gończego. Nie tolerowano u nich udziału w burdach w karczmie, ani popadania w długi. Groziło to grzywną lub więzieniem. Zadłużać mógł się tylko w cechu. Mógł prosić o pożyczkę w przypadku zubożenia lub choroby. Nie wolno mu było grać w kości, dokonywać gwałtów, korzystać z prostytutek, kraść.
- przeczytaj: 400 lat broni szkockiej
Wszystko to z powodu ochrony tajemnicy zawodowej. Wyobraźmy sobie pijanego w nocy puszkarza albo miasto w nocy bezbronne. W czasie wojny puszkarz odpowiedzialny był za bezpieczeństwo dział i efektywne strzelanie. To on zawsze stał z zapalonym lontem. Podczas pokoju oczyszczał saletrę, produkował proch, współpracował z kowalami, kołodziejami i cieślami.
W 1567 r. od puszkarzy wymagano nieodstępowania od dział w czasie transportu i postoju. Porzucenie działa i kontakty z nieprzyjacielem karane były śmiercią. Puszkarze chodzili w niebieskich strojach z żółtymi wstawkami:
- kurtka z grubego sukna lub skóry zapewniająca ochronę przed iskrami prochu i odpryskami metalu
- szerokie, bufiaste spodnie sięgające kolan (pludry)
- dziane pończochy
- filcowy kapelusz lub skórzany kołpak, rondo chroniło oczy przed słońcem podczas celowania
- skórzane buty, często z wysokimi cholewami, niezbędnymi przy pracy w błocie
