Uroczystość odsłonięcia pomnika rtm. Pileckiego przy Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku

Dnia 17 września br. o godz. 17. na placu im. prof. Bartoszewskiego, który rozpościera się przed gmachem Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku, odbyła się uroczystość odsłonięcia pomnika rotmistrza Witolda Pileckiego.

Ta niecodzienna uroczystość wpisana była w Obchody 80. Rocznicy Wybuchu II Wojny Światowej organizowane przez Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku.

Goście honorowi

Jak wiemy, Witold Pilecki (1901 – 1948) był rotmistrzem kawalerii Wojska Polskiego, współzałożycielem Tajnej Armii Polskiej, żołnierzem Armii Krajowej, dobrowolnym więźniem w Auschwitz, gdzie zorganizował ruch oporu. Przekazywał rządom państw alianckich tajne raporty na temat Holokaustu, zwane „Raportami Pileckiego”. Był też członkiem konspiracyjnej organizacji „NIE”. Po zakończeniu II wojny światowej został uwięziony przez funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa. W więzieniu był poddawany nieludzkim torturom. Ówczesne polskie władze wydały na niego wyrok śmierci, który wykonano w maju 1948 r.
Podkreśla się, iż Witold Pilecki był ofiarą dwóch reżimów.

Tę niezwykle podniosłą uroczystość uświetniła Kompania Reprezentacyjna Marynarki Wojennej wraz z orkiestrą.

Ceremonię poprowadził red. Piotr Świąc – dziennikarz TVP Gdańsk.
Przywitał przybyłych gości honorowych: przedstawicieli najwyższych władz państwowych, władz miasta Gdańska i województwa pomorskiego, służb mundurowych, stowarzyszeń, kombatantów, działaczy opozycji demokratycznej, harcerzy itp.

Prowadzący uroczystość, red. Piotr Świąc

Przypomniał, iż data 17 września jest symboliczna dla naszego kraju. Tego dnia bowiem, w 1939 r. na nasze ziemie wkroczyła Armia Czerwona, dokonując tzw. czwartego rozbioru naszej Ojczyzny. To jednoznacznie przesądziło o dalszych losach Polski. Nieprzypadkowo więc zaplanowano odsłonięcie pomnika rtm. Pileckiego na ten właśnie dzień.
Prowadzący przybliżył zgromadzonym w skrócie historię powstania tego pomnika oraz zapoznał z jego symboliką.

Przemówienie dyr. Karola Nawrockiego

Odlana z brązu rzeźba przedstawiająca Rotmistrza, mierząca 2,8 m, ustawiona na cokole ,przedstawia postać w ruchu. Ma to w symboliczny sposób odzwierciedlać pobyt Rotmistrza i jego ucieczkę z Auschwitz. Pilecki odrzuca za siebie czapkę więzienną. Stoi pochylony na krawędzi cokołu – tak, jak balansował na granicy życia i śmierci.
Pochylona sylwetka ma ponadto korespondować z kształtem bryły gmachu Muzeum.
W konkursie ogłoszonym przez Muzeum II Wojny Światowej zwyciężył projekt wykonany przez Studio Rzeźby Maciej Jagodziński–Jagenmeer. Komisji konkursowej przewodniczył rzeźbiarz, prof. Stanisław Radwański.

W dalszej kolejności wystąpił dyrektor Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku, dr Karol Nawrocki. Podziękował gościom za tak liczne przybycie na tę uroczystość, mimo niesprzyjającej pogody.
W swoim przemówieniu wymienił liczne zasługi Witolda Pileckiego; wspomniał też o jego rozlicznych zainteresowaniach oraz talentach. Sugerował, iż powinien być on dla nas przykładem: „kompasem wartości” . Do wyznawanych przez tego bohatera wartości zaliczyć należy jak najbardziej honor, godność, wolność, miłość. Miłość do Boga, Ojczyzny, drugiego człowieka i rodziny.

W dalszej kolejności dyrektor Nawrocki odczytał list, który otrzymał od córki rtm. Pileckiego, Zofii Optułowicz–Pileckiej, napisany na tę szczególną okoliczność, przysłany na adres Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku. Pani Zofia wyraziła w nim podziękowanie dla Dyrekcji Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku za tak szczególne upamiętnienie jej ojca. Potwierdziła wcześniej wypowiedziane słowa dotyczące licznych cnót i zasług jej ojca. Podkreśliła, iż zawsze stawiał na pierwszym planie drugiego człowieka i cieszył się, gdy mógł mu pomóc. Z takich właśnie pobudek jako ochotnik trafił do Auschwitz. Myśl, że pobyt ten w tym strasznym miejscu przyniesie innym ludziom dobre owoce, napełniała go radością.

W czasie tej uroczystości usłyszeliśmy także list Prezydenta RP Andrzeja Dudy, który został odczytany przez Piotra Karczewskiego, doradcę społecznego Prezydenta oraz list Marszałka Senatu RP Stanisława Karczewskiego, odczytany przez senatora Antoniego Szymańskiego. List Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej, dr Jarosława Szarka przeczytał jego zastępca Mateusz Szpytma.

Warto zatrzymać się dłużej nad przemówieniem Jarosława Sellina, Sekretarza Stanu w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Jego zdaniem rtm. Pilecki należy do tej rangi bohaterów narodowych, których powinien poznać obcokrajowiec zwiedzający Muzeum II Wojny Światowej. Podkreślił też, że bohater ten jest postacią symboliczną; symbolizuje losy Polaków żyjących w pierwszej połowie XX w. Życie rtm. Pileckiego zawarło się dokładnie w pierwszej połowie tamtego stulecia. Urodził się w 1901 r. , został stracony w 1948 r.

Przemówienie Jarosława Sellina

Jarosław Sellin wspomniał też, iż w dniu odsłonięcia tego pomnika w Gdańsku, w Berlinie otwarto filię Instytutu Solidarności i Męstwa, któremu patronuje właśnie Rotmistrz Pilecki. Dzięki temu Niemcy będą mieli okazję obejrzeć ekspozycję poświęconą patronowi tej placówki. Planuje się otwarcie kolejnych filii tego instytutu w Nowym Yorku i Tel Avivie.

Po przemówieniu Jarosława Sellina nastąpił punkt kulminacyjny uroczystości, czyli symboliczne „odsłonięcie” pomnika. Dokonali go, zdejmując z cokołu biało–czerwoną wstęgę, dyrektor Nawrocki wraz z Joanną Dudą–Gwiazdą.

Dyr. Nawrocki wraz z Joanną Dudą-Gwiazdą zdejmują wstęgę z cokołu pomnika

Dopełnieniem ceremonii było poświęcenie pomnika przez abp. Sławoja Leszka Głódzia, poprzedzone jego krótkim przemówieniem.

W dalszej kolejności został odczytany apel poległych, po którym Orkiestra Reprezentacyjna Marynarki Wojennej wykonała dwa utwory: sygnał wojskowy „Cisza” oraz pieśń reprezentacyjną Wojska Polskiego (czyli „My, Pierwsza Brygada”).

Na koniec delegacje władz oraz poszczególnych stowarzyszeń składały kwiaty i wieńce pod pomnikiem.

Maria Sadurska

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *